<p>Canadese militairen, die uitrusten op het Kerkplein in Diepenveen.</p>

Canadese militairen, die uitrusten op het Kerkplein in Diepenveen.

(Foto: )

Geweld werpt schaduw op Diepenveen

Diepenveen - Zondag 11 april jongstleden was het 76 jaar geleden dat het dorp Diepenveen door de Canadezen werd bevrijd. Voorafgaand werd er zwaar gevochten in Holten, Bathmen en Colmschate.

Door Gerreke van den Bosch

 Historische Vereniging dorp Diepenveen en omgeving staat in het boek ‘Diepenveen 1940-1945, in de schaduw van het geweld’ uitgebreid stil bij de oorlogsjaren. Jan Helderman schreef het boek samen met Inke Mensink en Wim de Weerd. Helderman: “We wilden vorig jaar in onze periodiek aandacht besteden aan 75 jaar na de bevrijding. We kregen heel veel enthousiaste reacties. Dat resulteerde uiteindelijk in een boek van 250 pagina’s. Alhoewel er in en rond Diepenveen niet langdurig en hevig werd gevochten is er best veel gebeurd. De Diepenveners leefden weliswaar in de betrekkelijke luwte en schaduw van het grote oorlogsgeweld, maar kregen in het dagelijkse leven wel te maken met de gevolgen daarvan. Het leven in onveiligheid en onzekerheid lieten vaak diepe sporen achter in het leven van de bewoners.”

Duitse inval

De Duitse inval op 10 mei kwam niet als een verrassing. Er ging een jarenlange dreiging aan vooraf. Mieke Bussink schrijft op 10 mei 1940 hierover in haar dagboek. ‘In de ochtend schrokken we om 4 uur wakker door het oorverdovend lawaai van vliegtuigen. Het waren er vele. Direct sprongen we uit bed. Eerst dachten we dat het oefeningen waren, maar later wisten wel wel beter. Er was oorlog...!’

Oorlog liet diepe sporen achter bij Diepenveners

De Duitsers namen hun intrek in de grote villa’s en boerderijen. “Voor de bevolking was er geen ontkomen aan. Vroeg of laat moesten ze hun huis verlaten of kregen inkwartiering. Op de boerderijen was vaak sprake van tientallen ingekwartierden die op de deel of de zolder vertoefden. De meest bekende ‘nieuwe’ bewoner was de toenmalige minister van financiën, Meinoud Rost van Tonningen. “Het is wel grappig dat in hetzelfde dorp de directeur van de Nederlandse Bank woonde maar ook mensen die samenwerkten met de ‘bankiers van het verzet’ om hem te beroven”

Historische Vereniging

De auteur geeft aan door het boek met een andere blik naar Diepenveen te zijn gaan kijken. “Het brengt dingen tot leven. We krijgen steeds meer mensen van buiten, voor hen is het ook leuk om de geschiedenis te lezen. Het werk voor de historische vereniging is een actieve hobby en alles behalve suf. Er zijn enkele werkgroepen actief en we richten ons ook op de jeugd. Zo organiseren we elk jaar een wandeltocht voor kinderen van de basisscholen langs punten die voor het dorp interessant zijn”. Voor ons is het boek een manier geweest om een stuk dorpsgeschiedenis tastbaar te maken. Het heeft zelfs geleid tot het uitzetten van een fiets- en wandelroute langs locaties die vanuit historisch oogpunt interessant zijn. Met de fiets- en wandelroute ‘Diepenveen 1940-1945’ wordt een beeld geschetst van wat zich destijds in en rond Diepenveen heeft afgespeeld. We betrekken op deze manier mensen actief bij de geschiedenis.”

Beroemde foto

Helderman vertelt dat de wereldberoemde foto van Joodse kinderen met het meisje in het wit als enige overlevende, uit Diepenveen komt. ‘’Het zat verstopt achter een foto van de Diepenveense villa ‘t Weterman. Toen Ali Nieuwenhuis de foto ervan uit de lijst haalde, ontdekte ze achter de foto een andere foto. Verborgen tussen twee kartonnetjes zat een afbeelding van kinderen met sterren op hun kleding.”
De foto werd overgedragen aan het Etty Hillesum Centrum en daar ontdekte men dat deze in september 1942 was geschoten op het pleintje tussen de synagoge en de toenmalige joodse school. Kort na het maken ervan werden de kinderen en ouders op transport gezet naar Westerbork, alleen Félice Polak overleefde de oorlog.

Bevrijding

In de namiddag van 10 april trokken de bevrijders met enkele kleine gevechtstroepen naar Diepenveen maar stuitten op weerstand van Duitsers in de sloten van de Wechelerweg en Wetermansweg. Besloten werd om met optrekken te wachten tot de volgende ochtend. “In de loop van de nacht trok de vijand zich terug. Ten zuiden van Deventer was men inmiddels begonnen aan de oversteek over de IJssel waarna het gebied rond de Worp en de Hoven op 12 april in geallieerde handen kwam.”

https://historischeverenigingdiepenveen.nl/

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden