De foto toont 22 kinderen en is gemaakt op Joods Nieuwjaar (sept. 1942) achter het huidige Etty Hillesum Centrum. Eenentwintig van de kinderen zijn na intensief onderzoek geïdentificeerd: waar ze woonden, wie hun ouders waren en de datum waarop ze, op één meisje na, zijn vermoord. Eén jongetje heeft men niet kunnen traceren. Het is dát jongetje die de hoofdrol speelt in de voorstelling "Een foto".
De foto toont 22 kinderen en is gemaakt op Joods Nieuwjaar (sept. 1942) achter het huidige Etty Hillesum Centrum. Eenentwintig van de kinderen zijn na intensief onderzoek geïdentificeerd: waar ze woonden, wie hun ouders waren en de datum waarop ze, op één meisje na, zijn vermoord. Eén jongetje heeft men niet kunnen traceren. Het is dát jongetje die de hoofdrol speelt in de voorstelling "Een foto".

Voorstelling brengt onbekende jongen tot leven

  Cultuur

DEVENTER - Alle aandacht ging steeds uit naar het meisje in het wit, dat het middelpunt van de foto vormt. Mevrouw Leendertz overleefde als enige van de groep de oorlog, is inmiddels een bejaarde dame van 82 en woont in Velp. Ze komt zelfs naar de voorstelling. Maar wie is de jongen naast haar? Als enige stáát hij in die rij en daarom wordt vermoed dat hij op het laatste moment is aangeschoven. Misschien was hij op bezoek? Wie is hij toch?

Door Leo Polhuys

Deze vraag houdt de zestigjarige Deventenaar Nico van Riessen al een tijdlang bezig. ,,Ik werk sinds twee jaar als gastheer in het Etty Hillesum Centrum en zag daar de foto hangen die in september 1942 tijdens Joods Nieuwjaar is gemaakt van het groepje van 22 kinderen, achter de synagoge in de Golstraat. De foto kwam in 1998 toevallig tevoorschijn toen een schilderijlijst werd verwisseld en is onderdeel van de tentoonstelling "Geschiedenis Joods Deventer.'' Meier de Leeuw heeft door intensief speurwerk achterhaald dat bijna alle kinderen zijn omgekomen in een concentratiekamp, behalve dan mevrouw Leendertz. De Leeuw achterhaalde informatie over de woonplaats van de kinderen, familie en het beroep van hun ouders maar over het lot van die ene jongen is echter helemaal niets bekend. Ook zijn naam niet.''

Van Riessen, in het dagelijks leven werkzaam in de zorg, werd zo geraakt door het verhaal, dat hij besloot een solovoorstelling te maken onder de naam Een foto. De voorstelling wordt op 28 en 29 januari gespeeld in de Muntentoren. Publiek is dan te gast bij het bedrijf Panton van onderneemster Ingeborg Griffioen, die de Muntentoren huurt. Zij kan een deel van de bedrijfsruimte ombouwen voor het geven van concerten of voorstellingen. Zij is zelf één van de drie leden van een trio, dat wordt gevormd door een pianist, een violist en een altviolist. Voor de gelegenheid heeft het trio de naam het Munt Pianotrio aangenomen. Het trio speelt zeven muziekstukken tussen de evenzovele eenakters die Van Riessen opvoert. De speellocatie geeft een extra lading aan de voorstelling; in de tweede wereldoorlog was in de Muntentoren een groep kunstenaars actief die zich verzette tegen de Duitse overheersing.

De voorstelling roept de onbekende jongen tot leven en geeft een indruk van het alledaagse leven. ,,Zo laat ik hem op een bankje in het park zitten omdat hij gevallen is en even door een vriendelijke meneer wordt geholpen. Het was echter voor Joden verboden om op een bankje te gaan zitten. Het eind van het stuk gaat over de periode na aankomst in kamp Westerbork en wordt gesymboliseerd door het geluid van een grendel die in het slot valt. Het stuk heeft een duidelijke boodschap en is overdraagbaar naar het heden met al zijn verschrikkelijke beelden van oorlog en vluchtelingen en laat zien waar haat toe leidt.''

Van Riessen produceerde tien jaar geleden samen met een aantal anderen de voorstelling Een man genaamd Judas, die dertig maal is opgevoerd in de wijde regio. Voor de voorstelling Een foto kreeg hij medewerking van regisseur Ton Krieger uit Nieuw Heeten, Lex Rutgers van het Etty Hillesum Centrum en zijn echtgenote Ine. Van de twee speeldata is die op 28 januari al volgeboekt. De andere speeldatum is zondag 29 januari, aanvang 15:00 uur in de Muntentoren aan de Muntengang (Bergkwartier). De toegang is gratis maar aanmelden verplicht via www.muntentoren.nl. Vrije gift bij de uitgang.

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden